Nội dung chi tiết
Sữa đầu là nguồn dinh dưỡng đặc biệt quan trọng đối với dê con trong những ngày đầu sau sinh. Trong khoảng 3 – 7 ngày đầu, sữa đầu chứa hàm lượng protein cao, giàu vitamin A, E và đặc biệt chứa các kháng thể tự nhiên (Immunoglobulin IgG, IgA) giúp hình thành hệ miễn dịch thụ động, bảo vệ dê con trước các tác nhân gây bệnh khi cơ thể chưa tự sản sinh đủ kháng thể. a. Thời điểm cho bú sữa đầu Dê con cần được bú dòng sữa đầu tiên trong vòng 20 – 30 phút sau khi sinh, tuyệt đối không để chậm quá 2 giờ. Đây được xem là "thời điểm vàng", bởi khả năng hấp thu nguyên vẹn các kháng thể qua niêm mạc ruột sẽ giảm khoảng 50% sau 12 giờ và gần như mất hoàn toàn sau 24 giờ kể từ khi sinh. b. Xử lý trường hợp dê con yếu hoặc dê mẹ không cho bú Trong trường hợp dê con yếu, không tự bú được hoặc dê mẹ không cho bú, cần hỗ trợ bằng các biện pháp sau: Vắt bỏ 1 – 2 tia sữa đầu tiên ở đầu núm vú để loại bỏ lượng vi khuẩn tích tụ. Vắt sữa đầu vào bình bú đã được tiệt trùng, hâm nóng đến khoảng 38 – 40°C, sau đó cho dê con uống 3 – 4 lần/ngày, mỗi lần khoảng 100 – 150 ml. Đối với dê mẹ từ chối con, cần cố định nhẹ dê mẹ, vắt một ít sữa vào miệng dê con để làm quen mùi vị, sau đó giữ dê mẹ đứng yên để dê con bú trực tiếp cho đến khi no. c. Phòng ngừa viêm vú ở dê mẹ Trong 3 ngày đầu sau sinh, cần quan sát và hướng dẫn dê con bú đều cả hai bên bầu vú. Nếu dê con chỉ bú một bên, lượng sữa ở bên còn lại sẽ bị ứ đọng, dễ gây tắc tia sữa và làm tăng nguy cơ viêm vú cấp tính ở dê mẹ. Trường hợp một bên bầu vú căng sữa nhưng dê con không bú, người chăn nuôi nên chủ động vắt bớt sữa để giảm áp lực và phòng ngừa viêm nhiễm. Lưu ý kỹ thuật: Trong suốt giai đoạn 0 – 15 ngày tuổi, chuồng nuôi cần luôn sạch sẽ, khô ráo, kín gió nhưng vẫn đảm bảo thông thoáng. Đồng thời theo dõi hằng ngày khả năng bú sữa, thân nhiệt, phân và mức độ vận động của dê con để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường và có biện pháp xử lý kịp thời.